شێعر
شێعری وه‌رگێڕدراو
ده‌نگ‌ودیمه‌ن
گفتوگۆ
وێنه‌ی ئه‌مجاره‌‌
avatar

بیروڕا

avatar

دوشیزه‌ی من در دانشگاه‌ آموزخواهست!

29 Apr 2009

هه‌ڵدانه‌وه‌ی چه‌ند لاپه‌ڕه‌ی فه‌رهه‌نگی ”گوڵشه‌ن"

له‌سه‌ر به‌رگه‌که‌ی به‌ خه‌تێکی درشت نووسراوه‌ ”گوڵشه‌ن“. له‌ بن ئه‌ویش نووسراوه‌، ”چۆن فێری ئه‌م سێ زمانه‌ ده‌بیت؟ کوردی، عه‌ره‌بی، فارسی“.
کتێبه‌که‌ 176 لاپه‌ڕه‌یه‌ و به‌ڕێز عبدالستار محمد نبی نووسیویه‌تی و ساڵی 1986 له‌ ”مطبعه‌ ارشاد“ له‌ ”بغداد“ چاپ کراوه‌. وشه‌کان به‌ فارسی نووسراون و دوایه‌ ماناکانیان به‌ کوردی و عه‌ره‌بی نووسراوه‌.
هێندێک له‌و وشانه‌ی له‌ کتێبه‌که‌دا مانا کراونه‌ته‌وه‌ ئه‌مانه‌ن:
فارسی // کوردی
دستمزد: ده‌ستگیران
سازگار: هاوڕێ
غریدن: هه‌ڵاتن
مهرماه : ماره‌یی
مومیا: قیر
ماهور : ده‌شتایی
نوشابه: شه‌راب، دۆشاو

زۆر که‌س لایان وایه‌ حوشترمرغ و زه‌ڕافه‌ دوو گیانله‌به‌ری جیاوازن، به‌ڵام گوڵشه‌ن نووسیویه‌تی حوشترمرغ به‌ فارسی پێی ده‌گوترێ ”شترگاه“‌ و به‌ عه‌ره‌بی ”زرافه“‌. هه‌ره‌وه‌ها ئه‌و گیانله‌به‌ره‌ی ئێمه‌ پێمان وابوو پێی ده‌گوترێ ”خفاش“، له‌ گوڵشه‌ندا، ناوی خشافه‌:
شترگاه: حوشترمرغ، به‌ عه‌ره‌بی ز‌رافه‌!
شپرچشم: شه‌مشه‌مه‌کوێره، به‌ عه‌ره‌بی خشاف!
هێندێک وشه‌ش هه‌ن که‌ له‌ فارسیدا من نه‌مدیون به‌ڵام له‌ گوڵشه‌ندا هه‌ن:

فارسی // کوردی

دوسیدن: لکاندن (لاپه‌ڕه‌ی55)
ستخیدن: هه‌ڵکه‌ندن (لاپه‌ڕه‌ی81)
غوره: قینگ (لاپه‌ڕه‌ی88)
فریرز: باڵابه‌رز (لاپه‌ڕه‌ی 91)

آرزو دارم مویز بخرم!
بۆ فێربوونی سه‌ره‌تایی زمانێک، جاری وایه‌ کتێبی بچووکی ساده‌ ده‌نووسرێن که‌ هه‌ندێک ده‌مه‌ته‌قه‌، یان دیالۆگی ساکاریان تێدایه‌. وه‌ک: گفتوگۆی که‌سێک له‌ گه‌ڵ شۆفێری تاکسی، یان پرسیارکردن له‌ ڕێبوارێک که‌ ”هوتێل له‌ کوێیه“‌؟
له‌م کتێبه‌شدا هه‌ندێک ڕسته‌ی کورت نووسراون. ئه‌مه‌ نموونه‌یه‌که‌:‌
_ من ئیشێکی بچوکم هه‌یه‌ به‌ تۆ.
_ من کاری کوچک دارم به‌ شما!
_ فه‌رموو بڵێ، به‌سه‌رچاو! جێ به‌ جێی ده‌که‌م.
_ بفرما بگو بالای چشم انجام می‌دهم.
_ چاوت ڕووناک بێت،
_ چشمت ڕوشن باش!
ده‌مه‌وێت له‌گه‌ڵ ئێوه‌ بێم مێوژ بکڕم. نازانم له‌ پارێزگه‌ی ئیوه‌ مێوژ هه‌یه‌ یان نا! ئه‌گه‌ر مێوژ نه‌بێ، گوێز باشه‌.
_ آرزودارم که‌ بیایم با شما مویز بخرم. ندانم در آستان شما مویز هست یا نیست؟ اگر مویز نباشد گردو هم خوبست.
_ براده‌ر! داری ترێ زۆره‌ لای ئێمه‌!
_ برادر! دار آنگور بسیارست نزد ما! (ل161)
هه‌ر به‌ڕاستیش، شتی سه‌یر و عه‌جایب بسیارست نزد ما! کڕینی مێوژ ئاره‌زوویه‌کی گه‌وره‌ نییه‌. جیا له‌وه‌ش، زه‌حمه‌ته‌ له‌ دنیادا وڵاتێک هه‌بێ که‌ له‌ پارێزگایه‌کی مێوژ هه‌بێ بۆ فرۆشتن و له‌ پارێزگایه‌کی دیکه‌ نه‌بێ. هه‌روه‌ها ڕوون نییه‌ مه‌به‌ست له‌ ”ئه‌گه‌ر مێوژ نه‌بێ، گوێزیش باشه“، چییه؟

خانه‌ی جنگدار
کتێبه‌که‌ هه‌روه‌ها کۆمه‌ڵێک ئامۆژگاریی ئه‌خلاقیی تێدایه‌. وه‌ک:
سێ شت وه‌ک جه‌هه‌ننه‌مه‌: ژنی زمان‌درێژ، ماڵی به‌ئاژاوه‌، کوڕی بێهۆش!
سی چیز دوزخست: زنی زبان‌دراز، خانه‌ی جنگدار، پسری نادان (ل164)

ئه‌و کوڕه‌ی باوکی خۆی ئازار بدات، هه‌ڤاڵی شه‌یتانه‌.
آن پسر که‌پدری خودش آزرده‌ بدهد، همراهی دیو است.

هه‌روه‌ها جیران زۆر ئه‌رکی له‌سه‌ر جیرانه‌!
نیز همسایه‌ خیلی آمک دارد با همسایه! (ل165)


ئه‌وه‌ش چه‌ند دیالۆگی دیکه‌:
نرخی ئه‌م کتێبه‌ چه‌نده‌؟
مزد این کتاب چقدر است؟ (ل165)

دوو دانه‌ ده‌کڕم له‌وه‌، یه‌کیان بۆ خۆم یه‌کیان بۆ کچه‌که‌م.
دو دانه‌ می‌خرم از او، یکی برای خودم و دیگری برای دوشیزه‌ی خودم.

کچی من له‌ زانکۆ قوتابی‌یه‌.
دوشیزه‌ی من در دانشگاه آموزخواهست. (ل166)

سه‌ره‌نجام:
پێویسته‌ بڕۆمه‌وه‌ بۆ ماڵ که‌مێ بنووم
باید بروم به‌ توی خانه‌ برخی بخوابم!
ئێستا منداڵان نه‌نوستوون، چاویان له‌ گه‌ڕانه‌وه‌ی منه‌
اکنون بچها نخوابیدند، چشمهایش برگشتنی من خواهد شد.
ئه‌ی سائق ترمبیله‌که‌ت ڕاگره‌ دێمه‌وه‌ بۆ ماڵ
راننده‌ ماشینت بیاستاند، میایم به‌ خانه‌! (ل 166)

جیا له‌وانه‌ش کتێبه‌که‌ گه‌لێک هه‌ڵه‌ی چاپی تێدایه‌، بۆ نموونه‌ له‌ جیاتی بفرما، باشما، مویز، بخرم، نباشد نووسراوه‌: نعبرما، باشحا، مویر، نجرم، بناشو.
بگه‌ڕێوه‌|3922 جار خوێندراوه‌ته‌وه‌|9 بۆچوون| بینێره‌| چاپ
soran | 24 May 2011 - 14:29
hhhhhhh;dastet xosh kak naser zor pekanim;

Rahman Javanmardi | 17 Dec 2009 - 12:26
زور خوش بو. پر به دل پی که نیم، له م هه مو هونه رو زانیاریه...جا خوش ئه وه یه که ئه مم جوره کتیبانه به باشی ده فروشترین

زه م کردن له وه ی خوشتر ... | 12 Aug 2009 - 23:02
کاک یحیی ده وه نداری گیان!
له خورا سپاسی ناصرت کردوه . تو بو خوت ئه گه ر قول هه ل که ی و چه ند هاوری دامالی سه د جار له هی ناصر پیکه نینی زورتره.

ره‌حیم | 9 May 2009 - 09:52
زۆر سپاس کاک ناسر،
به‌و کتێبه‌ خاسه‌ فارسییه‌کم ده‌مه‌زه‌رد کرده‌وه‌. ئیتر خوا ئاگای له‌ وه‌رگێڕه‌کانی رۆژهه‌ڵات بێ که‌ سه‌رجاوه‌ی وه‌هاین به‌ ده‌سته‌وه‌یه‌!
هه‌ر خۆش بی!

بۆکان موکری | 3 May 2009 - 17:07
سڵاو کاک ناسر: ده‌ستت خۆش. ئه‌وه‌ی که‌ ئێوه‌ ئێستا باستان کردووه دیاره‌ له‌ سه‌ر به‌رهه‌مێکی تپمارکراوه‌ و هه‌ر کاتێک له‌ سه‌ری بدوێی و هه‌ڵیسه‌نگێنی جێی خۆیه‌تی. ئه‌م خه‌سار و ئاریشانه‌ی که‌ ئاوقای ئه‌ده‌بی کوردی بووه‌ و به‌تایبه‌تی ئه‌مێستا که‌ به‌رهه‌مهێنان له‌ داهێنان پتره‌ و له‌ به‌رهه‌مهێنانیش زمانی وه‌رگێران زاڵ بووه‌ به‌داخه‌وه‌ زۆر کاره‌سات ده‌بینین، به‌تایبه‌تی له‌ سه‌ر ده‌ستی به‌ناو وه‌رگێڕه‌کانی باشوور که‌ مانگانه‌ به‌ ده‌یان کتێبی وه‌رگێڕان له‌زمانی فارسییه‌وه‌ به‌ مانای قامووسی وشه‌ وه‌رده‌گێڕن و به‌رده‌وامیش دووباره‌ ده‌بێته‌وه‌. ره‌نگبێ بڵێم که‌ ئه‌م چه‌شنه‌ لێدوان و لێکۆڵینه‌وانه‌ بێسوود نین ئه‌گه‌رچی پێش به‌م خه‌ساره‌ ناگرن به‌ڵام لانیکه‌م ده‌بنه‌ بنه‌مایه‌ک بۆ ستراتیژییه‌که‌ی درێژخایه‌ن...
سوپاس
بۆکان‌

دیاكۆ | 3 May 2009 - 08:28
سڵاو كاك ناسر، كاتێ دوێنێ شه‌و له‌ كۆنسێرته‌كه‌ی كاك ناسری ڕه‌زازیدا باسی سایته‌كه‌ت كرد، له‌ یه‌كه‌م ده‌رفه‌ت سه‌ردانی ماڵپه‌ڕه‌كه‌تم كرد، ده‌ستت خۆش بێت، هه‌رچه‌ند ساوایه‌ به‌ڵام ڕێكوپێك و به‌پێزه‌، هیوادارم ورده‌ ورده‌ به‌ بابه‌تی وێژه‌یی، زمانه‌وانی، وه‌ر‌گێڕان، ڕه‌خنه‌ و هه‌ڵسه‌نگاندن بیڕازێنیته‌وه‌.

ئه‌م سه‌ردێڕه‌ فارسییه‌ سه‌یره‌ سه‌رنجی ڕاكێشام، هه‌رچه‌ند بابه‌ته‌كه‌م به‌‌ زه‌رده‌خه‌نه‌ و پێكه‌نینه‌وه‌ تا ئاخر خوێنده‌وه‌ به‌ڵام دوایی به‌ بینینی بۆچوونی یه‌كێك له‌ میوانه‌كان ترسی ئه‌وه‌م لێ نیشت كه‌سێك فارسی نه‌زانێ و ڕێزت له‌ نووسیندا ببینێ، پێی وایه‌ ئه‌م فه‌رهه‌نگه‌ لات په‌سنده‌، له‌ لایه‌كی تره‌وه‌ ناهه‌قت ناگرم چونكوو مرۆڤ به‌ بینینی كتێبی وا زمانی له‌ گۆ ده‌كه‌وێ و هه‌ر هیچی پێ ناوترێ.

هیوای سه‌ركه‌وتنت بۆ ده‌خوازم

srush | 2 May 2009 - 20:11
سلاو
کاک ناسر سڵاو هیوادارم ئام فه‌رهه‌نگه‌ یان هه‌ر فه‌رهه‌نگێکی دیکه‌ که‌ به‌لای خۆتانه‌وه‌ په‌سنده‌ بۆمان بخه‌نه‌ سه‌ر ئه‌م ماڵ په‌ڕه‌ی به‌ڕێزتان تا سوودی لێ ببینین سوله‌یمانی ٣\٥\٢٠٠٩

يه حيا ده وه نداري | 30 Apr 2009 - 12:49
كاك ناسری به‌ڕێز سڵاو . به‌خوێندنه‌وه‌ی ئه‌و فارسيیه ‌كێويله، ‌دوو بيره‌وه‌ری كه‌وته‌بيرم، پێم خۆش بوو بۆت بنێرم . له ‌مه‌قه‌ڕی تورجان يه‌كێ له‌هاوڕێيان ئێواران ئاردی به‌نه‌وبه ‌ئه‌دا به‌ماڵان نان بو مه‌قه‌ڕ بكه‌ن، جارێكيا ن گوزارشی بۆ كوميته‌ناوچه‌ی سه‌قز نووسيبوو، باسی ئه‌وه‌ی كردبوو كه‌ ئه‌و ماڵه ‌ناتوانن نان بكه‌ن ...... نووسیبووی ”زن كاك رحمان دوجان ( دوو گيان )است، خدا بر نمی‌دارد نان برای ما بكند .....
مه‌قه‌ڕی كۆمه‌ڵه ‌له ‌ناوچه‌ی سه‌قز ماويه‌ك له‌به‌ينی سارده‌كوێستا ن و زاوه‌كێو بوو، ڕۆژانه ‌ده‌بوو كه‌سێك به ‌ئه‌سب بڕوات بۆ سارده‌كوێستا ن نان بێنێت، له‌وێ نانيان بۆ ده‌كردين. جارێكيان ئه‌سبه‌كه ‌ده‌چێته‌ نێو يۆنجه‌ی ماڵێك و، ساحيبه‌كه‌ی له‌هێزی به‌رگریي كۆمه‌ڵه ‌گله‌يی كردبوو. ئه‌ويش نامه‌یه‌كی بۆ كوميته‌ناوچه‌ی سه‌قز نووسيبوو .... نووسیبووی: ”كميته‌ناوچه‌ی سه‌قز! چرا با اسب علف مردم خورديد .............“
هه‌ربژيت بۆ دانانی ئه‌و سايته ‌باشه‌. برات يه‌حيا ده‌وه‌نداری

چرۆ | 30 Apr 2009 - 12:09
هه‌رچه‌ند جێی داخه که کتێبێک بۆ فێرکردنه و ئه‌وه حاڵیه‌تی، به‌ڵام به‌ڕاستی زۆریش پێکه‌نیم. جا وه‌ره سه‌ربازێکی فارسزمان بێته بۆکان و به‌پێی ئه‌م وشه‌نامه‌یه له که‌بابخانه‌یه‌ک داوای شه‌راب بکات و به خه‌یاڵی خۆی به کوردی داوای نوشابه‌ی کردووه، ده‌بێ چ بقه‌ومێ؟

بۆچوون بنێره‌